Software testing: one size doesn’t fit all

Passende testaanpak

Testen van software en applicaties is een vast onderdeel van een ontwikkeltraject. Ook bij het updaten en wijzigen van software wordt het testen hiervan standaard meegenomen. Dat komt niet alleen de kwaliteit van de software ten goede, maar ook de gebruikerservaring. Toch wordt testen in veel situaties gezien als het zetten van een vinkje.

Nog vaker is het geen bewuste aanpak. Met andere woorden: men doet maar wat vanuit eerdere ervaring, zonder na te denken over de doelstellingen en de daarbij passende testaanpak. Voor organisaties die uitzonderlijke applicaties willen, die ook in de praktijk aan de verwachtingen voldoen, is dit echter niet de beste aanpak.

In de jaren dat ik werkzaam ben in het testvak heb ik ervaren dat organisaties meestal dezelfde testaanpak gebruiken voor verschillende toepassingen. Hoewel de doelstellingen van het testtraject compleet anders kunnen zijn, blijft de aanpak hetzelfde terwijl dit het resultaat vaak niet ten goede komt. Grofweg zie ik daarbij twee verschillende uitersten.  

Door: Thomas Wattel, Kennismanager Heeyoo

Traditionele testscripts versus speurtocht 

Zo is er de traditionele testaanpak waarbij op basis van de (functionele) eisen die op papier staan testscenario’s worden geschreven en (meestal geautomatiseerd) uitgevoerd. Aan de andere kant is er de benadering waarbij testen wordt gezien als een speurtocht. Hierbij zet je tijdens het onderzoek alle vaardigheden van een tester in om problemen te vinden die de belangrijk zijn voor stakeholders of gebruikers. Deze aanpak sluit meer aan bij de praktische situatie waarin de applicatie wordt gebruikt. De keuze voor een bepaalde aanpak kan logischerwijs tot hele andere uitkomsten leiden. Zo kan in het eerste geval de applicatie voldoen aan alle functionele eisen, maar toch niet goed bruikbaar zijn in de praktijk waarmee het uiteindelijk niet aan de business doelstellingen voldoet. En in het geval van de speurtocht kan lastiger aangetoond worden dat een applicatie voldoet aan de vooraf gestelde eisen.  
 
Om te zorgen dat je het juiste resultaat bereikt, is het goed een stap terug te zetten en niet automatisch te kiezen voor de manier van testen die na verloop van tijd de standaard is geworden binnen de organisatie. Uiteindelijk gaat het erom dat je een veilige, goed functionerende applicatie hebt die mensen graag willen gebruiken. Dat is het centrale doel. Door hierbij voldoende stil te staan en de hieraan verbonden doelstellingen te bespreken kun je uiteindelijk komen tot een gestructureerde en pragmatische testaanpak die hierbij het best past. Iedere organisatie en ieder ontwikkeltraject is immers uniek en vereist daarmee ook een specifieke, gerichte testaanpak. Deze manier van werken noemen we bij Heeyoo ‘Situationeel testen’. 

Situationeel testen

Om tot de juist testaanpak voor een situatie te komen is het van belang de contextvariabelen helder te krijgen. Hierbij gaat het onder meer om de doelstellingen die er zijn vanuit de techniek en de gebruiker, hoeveel tijd het testen in beslag mag nemen, welke informatie het traject moet opleveren en binnen welke werkwijze wordt getest (bijvoorbeeld Agile of Scrum). Op basis hiervan wordt een plan gecreëerd waarin wordt beschreven welke testen er uitgevoerd worden, met welke technieken, wanneer deze plaatsvinden en hoe vaak. Op basis van de laatste variabele kan ook besloten worden of er testautomatisering ingezet moet worden. Vervolgens wordt er gekeken of de teststrategie door interne en/of externe specialisten wordt uitgevoerd.

Situationeel testen kan helpen om teleurstelling te voorkomen bij testtrajecten die uiteindelijk niet het gewenste resultaat opleveren of te lang duren. De software wordt gevalideerd op meer dan alleen functionele eigenschappen waarmee het beter aansluit bij de doelstellingen en de context van de gebruikers. Ook kun je hiermee kostbare tijd en geld besparen, doordat relevante problemen sneller naar boven komen en je niet pas later onaangenaam wordt verrast waardoor het duurder wordt om fouten te herstellen.  

Volwassen testaanpak

Je zou kunnen zeggen dat Situationeel testen een meer volwassen testaanpak is. Naar mijn mening een zeer wenselijke ontwikkeling, zeker gezien het feit dat vrijwel iedere organisatie grotendeels afhankelijk is van het functioneren van hun applicaties. Bekijk software testen daarom niet als een one-size-fits-all, maar als een reis waarvoor je iedere keer een andere route aflegt om je bestemming te bereiken: een applicatie waar iedereen blij van wordt.  

Meer weten over Situationeel testen en hoe we voor iedere situatie de perfecte mix van testtechnieken kunnen samenstellen? Lees het paper of plan een gesprek in met mij of één van onze specialisten!